Nafta në “ethet” e luftës: Pse Shqipëria rrezikon më shumë nga kriza në Lindjen e Mesme?

Tiranë, 07 Mars 2026

Ndërsa lufta në Lindjen e Mesme ka hyrë në ditën e saj të tetë, vala e goditjes ekonomike ka nisur të ndihet deri në tregun shqiptar. Eksperti i ekonomisë, Ergis Sefa, ka dhënë një alarm të qartë: nëse konflikti zgjat edhe 4-5 javë të tjera, nuk do të kemi vetëm rritje çmimesh, por një çrregullim total të furnizimit me energji dhe karburant.

Pika e dobët: Varësia 100% nga importi

Sefa vuri në dukje një paradoks të dhimbshëm për ekonominë shqiptare. Edhe pse vendi prodhon naftë bruto, mungesa e një rafinerie funksionale na bën plotësisht të varur nga bursat ndërkombëtare.

• Rafineritë që mungojnë: Nafta e nxjerrë në Shqipëri dërgohet jashtë për përpunim, dhe ne e blejmë sërish atë si produkt fundor me çmime marramendëse.

• Rezervat strategjike: Ligji kërkon rezerva deri në 90 ditë, por eksperti ngre pikëpyetje nëse kompanitë private dhe shteti i kanë vërtet këto depozita për të amortizuar goditjen e parë.

Akuzat për spekulim: “Nafta e vjetër, çmimi i ri”

Një nga shqetësimet kryesore të ngritura është sjellja e operatorëve në tregun vendas. Sipas ekspertit, sapo dëgjojnë për rritje në bursat e Londrës apo Nju Jorkut, tregtarët shqiptarë rritin çmimin në pika karburanti, edhe pse po shesin naftën që kanë blerë me çmim të lirë muaj më parë.

“Nuk mundet që operatorët të vendosin një çmim të ri kur shesin ngarkesën e vjetër. Ky është spekulim i pastër sepse nuk justifikohen kostot,” tha Sefa.

Thirrja për Autoritetin e Konkurrencës

Zgjidhja, sipas ekspertëve, kalon përmes një monitorimi të rreptë dhe ndëshkues.

1. Hetim me prapaveprim: Autoriteti i Konkurrencës duhet të hapë dosjet e viteve të fundit për të parë se si janë luhatur çmimet në raport me bursën.

2. Amortizimi i pamundur: Për sa kohë importojmë 100% të produktit, jemi “peng” të tregjeve, por kjo nuk duhet t’u japë dorë të lirë bizneseve për të abuzuar me panikun e luftës.

Nëse situata në Lindjen e Mesme përshkallëzohet tutje, Shqipëria mund të përballet me një nga krizat më të forta energjetike të dekadës, ku barra kryesore do të bjerë mbi xhepat e konsumatorëve të thjeshtë.

/ KOHANEWS