Ndërsa në shumë vende evropiane ende zhvillohen debate për javën e shkurtuar të punës, Holanda e ka kthyer këtë model në praktikë të zakonshme. Punonjësit atje punojnë mesatarisht 32,1 orë në javë, më pak se çdo vend tjetër në BE dhe dukshëm nën mesataren evropiane prej 36 orësh.
Megjithatë, PBB-ja për frymë në Holandë mbetet ndër më të lartat në Evropë dhe në krye të vendeve anëtare të OECD-së, duke sfiduar idenë se shtetet e pasura duhet të punojnë më gjatë për të ruajtur konkurrueshmërinë.
Shembuj praktikë
- Positivity Branding: kompania e Amsterdamit e ka zbatuar javën katërditore prej shtatë vitesh, pa ulje page. Theksi është tek puna më e zgjuar, jo më e gjatë.
- Nmbrs (software): pas kalimit në javën katërditore, u ulën ditët e sëmundjes dhe u rrit besnikëria e punonjësve.
Punonjësit e përdorin të premten për familjen, pushim ose aktivitete personale. Drejtoresha e HR-së, Marieke Pepers, thotë se “idete më të mira i marr duke shëtitur qenin”.
Mbështetje institucionale
- Sindikata më e madhe FNV lobon që modeli të bëhet rekomandim zyrtar i qeverisë.
- Ligji u jep punonjësve të drejtën të kërkojnë orar të shkurtuar.
- Struktura e tregut të punës është e veçantë: gati gjysma e punonjësve punojnë me orar të pjesshëm, ndërsa 3 nga 4 gra dhe 1 nga 4 burra punojnë më pak se 35 orë në javë.
Sfida
Ekonomistët paralajmërojnë se rritja e produktivitetit ka stagnuar në 15 vitet e fundit. Përveç kësaj, Holanda përballet me plakjen e popullsisë, çka mund të kufizojë efektivitetin e modelit në të ardhmen.
Ky shembull tregon se balanca mes jetës personale dhe punës mund të arrihet pa sakrifikuar mirëqenien ekonomike, por kërkon ndryshim kulturor dhe mbështetje institucionale.
