ZAGREB, 08 Mars 2026 – Një studim i ri i bazuar në të dhënat e vitit 2023 nga shërbimi analitik Datapulse, ka nxjerrë në pah një realitet të hidhur: Kroacia është vendi ku pensionistët e kanë më të vështirë të mbulojnë shpenzimet bazë të jetesës në të gjithë kontinentin europian.
Hendeku mes të ardhurave dhe shpenzimeve
Analiza ka krahasuar pensionin mesatar vjetor bruto me shpenzimet e vlerësuara për personat mbi 60 vjeç në 27 vendet e BE-së, vendet e EFTA-s dhe disa vende kandidate. Rezultatet tregojnë se:
-
Rumania kryeson listën si vendi i vetëm ku pensioni mesatar bruto tejkalon me mbi 20% koston tipike të jetesës.
-
Çekia dhe Polonia gjithashtu shënojnë raporte pozitive, duke treguar një ekuilibër më të mirë mes çmimeve dhe pensioneve.
-
Kroacia ndodhet në fundin e tabelës, ku rritja e çmimeve të shportës ka ecur shumë më shpejt se indeksimi i pensioneve.
Miti i pensioneve të larta në Perëndim
Studimi vëren se shifrat nominale mund të gënjejnë. Për shembull, Luksemburgu ka pensionin mesatar më të lartë në Europë (34,413 euro në vit), por për shkak të kostos tejet të lartë të jetesës, pensionistët atje mund të kenë një standard më të vështirë se ata në Bullgari apo Serbi, ku çmimet janë shumë më të ulëta.
Në Kroaci, megjithëse shumica e pensioneve nuk tatohen, shifra mbetet e pamjaftueshme pasi kostot e ushqimeve dhe energjisë janë rritur drejt niveleve të vendeve si Gjermania apo Austria.
Arsyet e krizës sipas ekspertëve
Analisti ekonomik, dr. sc. Predrag Bejaković, shpjegon se situata në Kroaci është pasojë e tre faktorëve kryesorë:
-
Raporti Demografik: Sot në Kroaci, për çdo 100 pensionistë ka vetëm 130 punëtorë që derdhin kontribute, një raport që e bën sistemin të paqëndrueshëm.
-
Jetëgjatësia: Njerëzit jetojnë mesatarisht 7 vite më shumë se më parë, gjë që kërkon më shumë fonde nga buxheti i shtetit për një periudhë më të gjatë kohore.
-
Kostoja e Shportës: Kroacia ka pësuar një rritje agresive të çmimeve pas futjes së Euros dhe krizave globale, duke goditur direkt shtresën më vulnerabël.
Pavarësisht metodologjisë që përdor mesataret (pa ndarë ata me përvojë të plotë pune nga ata me ndërprerje), studimi konfirmon se Kroacia mbetet pika më e nxehtë e varfërisë për moshën e tretë në Bashkimin Europian.
