Muaji i Ramazanit vjen çdo vit si një “shkollë” e shpirtit, ku jemi të rrethuar nga ajetet e Kur’anit dhe porositë profetike. Mirëpo, shpesh ndodh një fenomen shqetësues: lexojmë për mëshirën, por mbetemi të ashpër; flasim për moralin, por veprimet tona mbeten të njollosura.
Shembujt ku “dija” jonë dështon përballë “veprës”:
- Gjuha dhe Hadithi: Lexojmë hadithin që thotë: “Kush beson në Allahun dhe në Ditën e Gjykimit, le të thotë fjalë të mira ose le të heshtë”, por sapo ulemi në iftar, nisim e bëjmë përgojim (gibet) për komshiun, kolegët apo të afërmit. Heshtja na duket e rëndë, ndërsa ushqimi i shpirtit me “mishin e vëllait të vdekur” na duket i lehtë.
- Sjellja në komunikacion dhe punë: Agjërojmë dhe dëgjojmë ajetin “Allahu i do ata që e përmbajnë veten nga zemërimi”, por sapo dikush na pret rrugën me makinë apo na vonon një shërbim, shpërthejmë në fyerje dhe mallkime. E përdorim agjërimin si “arsyetim” për nervozizmin tonë, kur në fakt agjërimi erdhi pikërisht për ta shëruar atë nervozizëm.
- Drejtësia dhe Interesi: Lexojmë se “Padrejtësia do të jetë errësirë në Ditën e Gjykimit”, por përsëri nuk kemi problem të marrim hakun e tjetrit, të mos paguajmë punëtorin siç duhet apo të mbajmë anën e të fortit vetëm se kemi interes. Dija jonë për dënimin e Allahut mbetet teori, ndërsa lakmia jonë mbetet praktikë.
- Bamirësia dhe Egoja: Shpërndajmë ajete për sadakanë dhe ndihmën ndaj të varfërve, por zemra jonë nuk dridhet kur shohim nevojtarin. Japim diçka vetëm për “sy e faqe” apo për të postuar një foto në rrjete sociale, duke harruar se vlera e veprës varet nga sinqeriteti i zemrës, jo nga numri i “pëlqimeve”.
Pse ndodh kjo “shkëputje”?
- Imuniteti ndaj Këshillës: Jemi mësuar t’i dëgjojmë hytbet dhe ligjëratat si “sfond muzikor”. Ato hyjnë nga njëri vesh dhe dalin nga tjetri sepse kemi krijuar një mbrojtje psikologjike: mendojmë se këshilla është për tjetrin, jo për ne.
- Mungesa e Vetëllogarisë (Muhasebe): Lexojmë shumë për gabimet e të tjerëve, por nuk kemi kurajën të ulemi 5 minuta para se të flemë e të pyesim veten: “Çfarë thashë sot që ishte kundër besimit tim? Cilën vepër e bëra për Allahun e cilën për egon time?”
- Ambienti Konsumator: E kemi kthyer Ramazanin në një muaj recetash gatimi dhe serialesh televizive. Kur koha jonë mbushet me gjëra sipërfaqësore, ajetet e thella nuk gjejnë vend ku të rrënjosen.
Mesazhi për reflektim:
Ramazani nuk erdhi që ne të bëhemi “biblioteka lëvizëse” që dinë përmendsh citate, por që ato citate të bëhen karakter. Një njeri që nuk di asnjë hadith, por sillet me butësi e drejtësi, është më afër shpirtit të besimit sesa ai që di gjithë librat e prapë vepron në rrugë të keqe.
“O ju që besuat, pse thoni atë që nuk e punoni? Është shumë e urryer tek Allahu të thoni atë që nuk e punoni!” (Kur’an, 61:2-3)
Tregimi: Malik ibn Dinari dhe “Hajduti” i zemrave Tregohet se një natë, një hajdut hyri në shtëpinë e dijetarit të madh, Malik ibn Dinar. Pasi kërkoi në të gjitha dhomat, hajduti u dëshpërua sepse nuk gjeti asgjë me vlerë; shtëpia ishte e zbrazët. Maliku e thirri me butësi: “O vëlla, ti nuk gjetet asgjë nga kjo botë, a dëshiron të marrësh diçka për botën tjetër? Falu dy rekate me mua.” Hajduti pranoi dhe pas namazit u bë një njeri i devotshëm. Maliku tha: “Ky erdhi që të na vidhte ne, por ne i vodhëm zemrën atij.”
Ramazani dhe Paradoksi i Zemrave të Ngurta: Pse fjalët e mira nuk po na ndryshojnë? Muaji i Ramazanit vjen si një “shkollë” e shpirtit, por shpesh lexojmë për mëshirën e mbetemi të ashpër.
Shembujt ku “dija” jonë dështon:
- Gjuha: Lexojmë hadithin për fjalën e mirë, por bëjmë përgojim sapo ulemi në iftar.
- Sjellja: Lexojmë për përmbajtjen e zemërimit, por shpërthejmë në fyerje në komunikacion apo punë.
- Drejtësia: Lexojmë se padrejtësia është errësirë, por përsëri marrim hakun e tjetrit për interes.
- Bamirësia: Flasim për sadakanë, por japim vetëm për “sy e faqe” në rrjete sociale.
Pse ndodh kjo “shkëputje”?
- Imuniteti: Mendojmë se këshilla është gjithmonë për “tjetrin”.
- Mungesa e Vetëllogarisë: Nuk ulemi të pyesim veten se ku gabuam gjatë ditës.
- Ambienti: Ramazani po kthehet në muaj recetash e serialesh, duke e lënë shpirtin pas dore.
Mesazhi për reflektim: Ramazani erdhi që citatet të bëhen karakter.
“O ju që besuat, pse thoni atë që nuk e punoni? Është shumë e urryer tek Allahu të thoni atë që nuk e punoni!” (Kur’an, 61:2-3)
Lutje për fund
“O Zot, mos i bëj njohuritë tona argument kundër nesh në Ditën e Gjykimit. Na i zbut zemrat që ajetet Tua të mos rrëshqasin mbi ne si uji mbi gur, por të depërtojnë në shpirtrat tanë si shiu në tokën e tharë. Na bëj prej atyre që kur thonë ‘Ramazan’, agjërojnë me çdo gjymtyrë, dhe prej atyre që fjalët e mira i kthejnë në dritë për veten dhe për të tjerët. Na bëj punëtorë të së vërtetës e jo vetëm tregues të saj.”
